ArticlePDF Available

Nordic walking jako szansa aktywizowania społeczeństwa= Nordic walking as a chance for the elicitation of the society

Authors:

Abstract

Jarecka Paulina, Fąk Tadeusz, Skrzypczyk Teresa, Nordic walking jako szansa aktywizowania społeczeństwa = Nordic walking as a chance for the elicitation of the society. Journal of Education, Health and Sport. 2016;6(10):637-645. eISSN 2391-8306. DOI http://dx.doi.org/10.5281/zenodo.212211 http://ojs.ukw.edu.pl/index.php/johs/article/view/4083 The journal has had 7 points in Ministry of Science and Higher Education parametric evaluation. Part B item 755 (23.12.2015). 755 Journal of Education, Health and Sport eISSN 2391-8306 7 © The Author (s) 2016; This article is published with open access at Licensee Open Journal Systems of Kazimierz Wielki University in Bydgoszcz, Poland Open Access. This article is distributed under the terms of the Creative Commons Attribution Noncommercial License which permits any noncommercial use, distribution, and reproduction in any medium, provided the original author(s) and source are credited. This is an open access article licensed under the terms of the Creative Commons Attribution Non Commercial License (http://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/) which permits unrestricted, non commercial use, distribution and reproduction in any medium, provided the work is properly cited. This is an open access article licensed under the terms of the Creative Commons Attribution Non Commercial License (http://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/) which permits unrestricted, non commercial use, distribution and reproduction in any medium, provided the work is properly cited. The authors declare that there is no conflict of interests regarding the publication of this paper. Received: 02.10.2016. Revised 02.10.2016. Accepted: 21.10.2016. Nordic walking jako szansa aktywizowania społeczeństwa Nordic walking as a chance for the elicitation of the society Paulina Jarecka1, Tadeusz Fąk2, Teresa Skrzypczyk2 1 Katedra Pedagogiki Kultury Fizycznej, Akademia Wychowania Fizycznego we Wrocławiu 2 Instytut Turystyki, Wyższa Szkoła Bankowa we Wrocławiu Słowa kluczowe: aktywizacja społeczeństwa, nordic walking Key words: elicitation of the society, nordic walking Streszczenie W ciągu ostatniej dekady można zaobserwować wzrost zainteresowania aktywny mi fizycznie formami wypoczynku. Odpowiadając na te potrzeby urzędy miast, gmin, a także samorządy lokalne zaczęły wspierać i prowadzić różnego rodzaju projekty czy programy aktywizujące społeczeństwo w obszarze kultury fizycznej zapewniające możliwość bezpłatnego uczestnictwa. Jeden z obszarów tych inicjatyw dotyczy także popularyzowania nordic walking. W opinii autorów opracowania inicjatywy te zasługują na uznanie. Należy podkreślić, iż zgodnie z intencją ich pomysłodawców mają one służyć realizacji dwóch głównych założeń, jakimi są: popularyzacja nordic walking w Polsce oraz jednocześnie aktywizacja społeczeństwa opierająca się na kształtowaniu kultury fizycznej. Na podstawie przeprowadzonej analizy należy stwierdzić, że wypełniają te właśnie cele oraz są podstawą w wyznaczaniu nowych kierunków zmian. Abstract Over the last decade, increased interest in physically active forms of rest could be observed. Responding to these needs city halls and local governments started to run and support various projects and programs eliciting society, while not requiring payment from participants. One of the areas of these initiatives refer also to popularization of nordic walking. In the opinion of the study’s authors those initiatives deserve appreciation. It has to be pointed out, that in accordance to the intention of their originators, they should serve to achieve two main objectives: popularization of nordic walking in Poland and elicitation of society based on the development of the physical culture. Based on the analysis it can be said, that these initiatives fulfill those very goals. They are also fundamental thing to make chancing.
637
Jarecka Paulina, Fąk Tadeusz, Skrzypczyk Teresa, Nordic walking jako szansa aktywizowania społeczeństwa = Nordic walking as a
chance for the elicitation of the society. Journal of Education, Health and Sport. 2016;6(10):637-645. eISSN 2391-8306. DOI
http://dx.doi.org/10.5281/zenodo.212211
http://ojs.ukw.edu.pl/index.php/johs/article/view/4083
The journal has had 7 points in Ministry of Science and Higher Education parametric evaluation. Part B item 755 (23.12.2015).
755 Journal of Education, Health and Sport eISSN 2391-8306 7
© The Author (s) 2016;
This article is published with open access at Licensee Open Journal Systems of Kazimierz Wielki University in Bydgoszcz, Poland
Open Access. This article is distributed under the terms of the Creative Commons Attribution Noncommercial License which permits any noncommercial use, distribution, and reproduction in any medium,
provided the original author(s) and source are credited. This is an open access article licensed under the terms of the Creative Commons Attribution Non Commercial License
(http://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/) which permits unrestricted, non commercial use, distribution and reproduction in any medium, provided the work is properly cited.
This is an open access article licensed under the terms of the Creative Commons Attribution Non Commercial License (http://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/) which permits unrestricted, non commercial
use, distribution and reproduction in any medium, provided the work is properly cited.
The authors declare that there is no conflict of interests regarding the publication of this paper.
Received: 02.10.2016. Revised 02.10.2016. Accepted: 21.10.2016.
Nordic walking jako szansa aktywizowania społeczeństwa
Nordic walking as a chance for the elicitation of the society
Paulina Jarecka1, Tadeusz Fąk2, Teresa Skrzypczyk2
1 Katedra Pedagogiki Kultury Fizycznej, Akademia Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
2 Instytut Turystyki, Wyższa Szkoła Bankowa we Wrocławiu
Słowa kluczowe: aktywizacja społeczeństwa, nordic walking
Key words: elicitation of the society, nordic walking
Streszczenie
W ciągu ostatniej dekady można zaobserwować wzrost zainteresowania aktywny
mi fizycznie formami wypoczynku. Odpowiadając na te potrzeby urzędy miast, gmin, a także
samorządy lokalne zaczęły wspierać i prowadzić różnego rodzaju projekty czy programy
aktywizujące społeczeństwo w obszarze kultury fizycznej zapewniające możliwość
bezpłatnego uczestnictwa. Jeden z obszarów tych inicjatyw dotyczy także popularyzowania
nordic walking. W opinii autorów opracowania inicjatywy te zasługują na uznanie. Należy
podkreślić, iż zgodnie z intencją ich pomysłodawców mają one służyć realizacji dwóch
głównych założeń, jakimi są: popularyzacja nordic walking w Polsce oraz jednocześnie
aktywizacja społeczeństwa opierająca się na kształtowaniu kultury fizycznej. Na podstawie
przeprowadzonej analizy należy stwierdzić, że wypełniają te właśnie cele oraz podstawą
w wyznaczaniu nowych kierunków zmian.
Abstract
Over the last decade, increased interest in physically active forms of rest could be ob-
served. Responding to these needs city halls and local governments started to run and support
various projects and programs eliciting society, while not requiring payment from partici-
pants. One of the areas of these initiatives refer also to popularization of nordic walking. In
the opinion of the study’s authors those initiatives deserve appreciation. It has to be pointed
out, that in accordance to the intention of their originators, they should serve to achieve two
main objectives: popularization of nordic walking in Poland and elicitation of society based
638
on the development of the physical culture. Based on the analysis it can be said, that these
initiatives fulfill those very goals. They are also fundamental thing to make chancing.
Wstęp
Nordic walking jest formą aktywności fizycznej, która współcześnie rozwija się niezwy-
kle dynamicznie. Definicje wskazują, że jest ona połączeniem marszu fitness z techniką
odpychania się od podłoża za pomocą specjalnie zaprojektowanych kijków. Na tej podstawie
można stwierdzić, że opiera się na najpopularniejszych formach aktywności fizycznej
człowieka, jakimi są: chód, marsz i bieg. Ponadto łączy w sobie cechy aktywności fizycznej
dla wszystkich bez względu na wiek, wyjściowy poziom sprawności fizycznej i masę ciała
(Podręcznik nordic walking..., 2013, s. 7).
Genezy tej formy rekreacji należy doszukiwać się w narciarstwie biegowym, gdzie fińscy
biathloniści zastosowali kije podczas treningów w sezonie letnim. Początki nordic walking
datuje się na lata 20. XX w. Jak podaje E. Antosiewicz (2014), nordic walking narodził się
przy wspólnym zaangażowaniu Fińskiego Ministerstwa Sportu, badaczy naukowych
i znanego producenta sprzętu zimowego, który zaprojektował pierwsze na świecie kijki
do jego uprawiania. Momentem przełomowym w rozwoju tej dyscypliny były lata 90., kiedy
nordic walking wzbudził prawdziwy entuzjazm. W tym okresie zaprojektowano pierwsze
profesjonalne kijki oraz wykształcono pierwszych instruktorów (Antosiewicz, 2014, s. 133
142).
Zdaniem Z. Osssowski i A. Litwiniuk (2014), nordic walking, rozwijający się w Polsce
od 2004 r., jest obecnie uprawiany jako forma aktywności fizycznej, sportu, a także coraz
częściej szerzej stosowany w rehabilitacji osób z różnymi schorzeniami, jak i w profilaktyce
m.in. osteoporozy czy chorób układu krążenia (ibid. s. 6–12). Liczba zwolenników tej formy
aktywności nieustannie wzrasta. Nordic walking uprawiają zarówno młodzi, dorośli,
jak i osoby starsze. Według szacunków Polskiej Federacji Nordic Walking obecnie w naszym
kraju ponad 10 mln ludzi uprawia tę formę ruchu (Przyszlak, 2014).
Jednym z dodatnich aspektów tej formy aktywności fizycznej na co zwracają uwagę
specjaliści od rekreacji ruchowej jest plenerowość. Oznacza to możliwość aktywnego
wypoczynku na świeżym powietrzu i w przestrzeni rekreacyjnej podczas zajęć
indywidualnych czy grupowe (Fąk, Jarecka, 2014, s. 61). Należy pokreślić, że rekreacja
ruchowa podejmowana w terenie pozytywnie wpływa na układ nerwowy, redukuje napięcia
i stresy, poprawia samopoczucie oraz samoocenę. Ponadto, uprawiana w korzystnym dla
organizmu środowisku przyrodniczym, poprawia stan zdrowia, podnosi sprawność
639
i wydolność organizmu. Nordic walking można uprawiać w każdym terenie: nad morzem,
w górach, w lesie. Podsumowując ta forma ruchu ma szczególnie pozytywny wpływ
na zdrowie oraz samopoczucie człowieka (Gaworska, Leś b.r.w.).
Przegląd literaturowy
Ze względu na szerokie korzyści zdrowotne w ciągu ostatniej dekady przeprowadzono
wiele badań naukowych w zakresie tego zagadnienia szczególnie w USA, Finlandii i Holan-
dii, ale także i w Polsce (m.in. Church, Earnest i Morss, 2002; Kocur, Wilk, 2006).
Do najważniejszych z nich należą: poprawa wydolności krążeniowo-oddechowej ze względu
na wzmożenie pracy serca (ok. 5–17 razy szybsza praca serca niż w zwykłym spacerze), od-
ciążenie aparatu ruchowego do 30%, zwiększenie zużycia energii (wzrost nawet do 46%),
co przyczynia się do utraty około 400 kcal na godzinę, obniżenie wartości tłuszczowej krwi
i stężenia cholesterolu w osoczu krwi (Gaworska, Leś b.r.w., s. 13).
Należy podkreślić, że niezwykle jest, aby zajęcia tego typu były realizowane w atrakcyj-
nym terenie pod względem bogactwa walorów przyrodniczych czy krajobrazowych, a także
antropogenicznych. Przy projektowaniu tras nordic walking uzasadnione jest, aby zwracać
uwagę na walory istotne dla turystyki kulturowej i aktywnej. P. Rut (2012) sugeruje, aby
uwzględniać wskazówki lokalnych społeczności, jak również przedstawicieli administracji
samorządowej wydających zgodę na wytyczanie tego typu tras.
Metodologia badań
Celem niniejszego opracowania była diagnoza działań podejmowanych przez sektor
publiczny na poziomie lokalnym, regionalnym i krajowym w zakresie popularyzacji nordic
walking w Polsce oraz aktywizacji społeczeństwa opierającej się na kształtowaniu kultury
fizycznej.
W związku z eksploracyjnym typem badań, poszczególnymi zadaniami kierowały
następujące pytania.
1. Jakie programy były realizowane w Polsce w ramach popularyzacji nordic walking
dla każdego?
2. Jakie były ich szczegółowe założenia?
3. Jakie efekty przyniosła organizacja bezpłatnych zajęć finansowanych ze środków
sektora publicznego?
4. Jakie są kierunki zmian w zakresie aktywizacji społeczeństwa w obszarze nordic
walking?
640
Do realizacji celu głównego posłużono się metodą krytycznej analizy. Technika badania
dokumentów dotyczyła przede wszystkim gruntownej analizy programów realizowanych we
współpracy z Ministerstwem Sportu i Turystyki oraz innych jednostek sektora publicznego.
Wyniki
Zwrócenie się człowieka ku naturze czy potrzeba wypoczynku (w tym również codzien-
nego) wśród miejskich terenów zielonych to dwa szeroko opisywane trendy współczesnego
świata. Z jednej strony rozpoznane zostały wielopłaszczyznowe korzyści, które niesie ze sobą
spędzenie czasu wolnego poprzez aktywność fizyczną z perspektywy funkcjonowania całej
społeczności, z drugiej zaś strony mieszkańcy miast również poszukują właśnie takich
możliwości wypoczynku. Odpowiadając na te potrzeby urzędy miast, gmin a także samorządy
zaczęły wspierać i prowadzić różnego rodzaju projekty czy programy aktywizujące
społeczeństwo niewymagające odpłatności od uczestników. Jeden z obszarów tych inicjatyw
dotyczy od kilku lat popularyzowania nordic walking. U podstaw tych działań jest z jednej
strony prostota nieskomplikowana technika, dostępność sprzętu oraz atrakcyjność dla
każdego niezależnie od wieku. Samo zaś popularyzowanie nordic walking odnosi się do orga-
nizacji zajęć, zawodów czy tworzenia ścieżek.
Od 2008 roku w Polsce jest prowadzony projekt Aktywni 50+. Jego głównym założe-
niem jest aktywizacja społeczeństwa po 50 roku życia, a także szeroko pojęte wyrównanie
szans na rynku pracy1. W programie chodzi jednak nie tylko o przestrzeń zawodową. Dotyczy
on również aktywnego starzenia się u podstaw którego jest dbałość o kondycję psychiczną
i fizyczną. W oparciu o te założenia od 2014 roku w ramach projektu realizowane
są bezpłatne zajęcia z nordic walking. Podczas 10 treningów realizowanych w dwunastu
województwach seniorzy uczyli się prawidłowej techniki, a przez to kształtowali również
podstawowe zdolności motoryczne. Największe zaangażowanie dotyczące miejscowości
uczestniczących w projekcie w 2014 roku było widoczne w województwie dolnośląskim –
było to 7 z 30 miejscowości2. Należy również zwrócić uwagę, iż projekt był skierowany
do małych i średnich miast, a uzupełnieniem były spotkania informacyjne i teoretyczne
z zakresu zdrowego żywienia oraz aspektów zdrowotnych ynących z regularnie podejmo-
wanej aktywności fizycznej.
Jak zostało wspomniane na początku, nordic walking to szansa na aktywność fizyczną
niezależenie od wieku, zatem powyżej zasygnalizowany projekt nie jest jedynym realizowa-
1 http://50plus.gov.pl [06.11.2016 r.]
2 http://aktywni50plus.com.pl [06.11.2016 r.]
641
nym o charakterze ogólnopolskim. W ramach współpracy Ministerstwa Sportu i Turystyki
oraz Stowarzyszenia Nordic Walking są prowadzone jeszcze cztery inne inicjatywy:
Idę po zdrowie
Chodzimy prawidłowo!
A czy ty chodzisz prawidłowo?
Aktywna strefa nordic walking.
Pierwszy3 z wymienionych programów był skierowany głównie do osób powyżej 50 roku
życia, ale nie wykluczał już młodszych uczestników. Różnica względem przedstawionego
powyżej programu dotyczyła przede wszystkim miejsc realizacji zajęć. Miasta partnerskie,
które wyraziły chęć współpracy to głównie stolice województw (takie jak Poznań, Wrocław,
Kraków, Warszawa, Opole, i in.). System organizacji zajęć był podobny do projektu Aktywni
50+, gdyż obejmował dziesięć bezpłatnych jednostek treningowych uzupełnionych o wiedzę
merytoryczną. Całość realizacji projektu była poprowadzona w dwóch częściach
obejmujących po pięć treningów: I część od czerwca do września i II część od października
do listopada.
Chodzimy prawidłowo był „kontynuacją, rozszerzeniem i ulepszeniem podjętych w 2014
roku przez PSNW przy współpracy MSiT działań, w zakresie upowszechniania sportu
i rekreacji w różnych grupach społecznych i środowiskowych oraz w rodzinie4. Cykl
10 bezpłatnych zajęć praktycznych uzupełnionych o spotkania informacyjne i konferencje b
prowadzony w 35 miastach polski, które wyraziły chęć uczestnictwa w tym programie.
Względem poprzedniego projektu miasta, które zrezygnowały to: Opole, Lesko, Kielce,
Gdynia, Złotoryja, Sandomierz, Katowice, jednak większość z nich kontynuowała uczestnic-
two ze względu na szerokie zainteresowanie i korzyści dla całego społeczeństwa. Obok
znacznie szerszej możliwości oddziaływania ze względu na niezawężanie kryteriów
terytorialnych i demograficznych uczestników w programie wyznaczono dodatkowo kolejne
obszary działania, nieuwzględniane w poprzednich edycjach. Było to wspomaganie procesu
resocjalizacji poprzez zorganizowane zajęcia z młodzieżą zagrożoną wykluczeniem
społecznym oraz upowszechnianie prawidłowej techniki wśród lekkoatletów oraz kadry
lekkoatletycznej z wykorzystaniem innowacyjnego sprzętu/ profesjonalnych kijków
do nordic walking.
3 http://idepozdrowie.pl/aktualnosci,a.html [06.11.2016 r.]
4 http://chodzmyprawidlowo.pl/o-projekcie,1000.html [06.11.2016 r.]
642
Trzeci z wymiennych projektów5 również był ukierunkowany na dotarcie do kolejnych
grup społeczno – demograficznych oraz obszarów. Definiowanie obszarów działania jest
istotne z punktu widzenia strategicznego chcąc osiągnąć określone wyniki i skuteczność
należy szczegółowo określać cele, założenia i narzędzia. Należy zwrócić uwagę, że w każdym
z kolejnych realizowanych projektów jest to wykonywane z większą dokładnością. Przy
projekcie <A czy ty chodzisz prawidłowo?> Zostało wyznaczonych sześć obszarów działania.
Nowością było wprowadzenie cyklu zajęć na plaży w miesiącach letnich (inicjatywy te były
ukierunkowane na województwa nadbałtyckie), upowszechnienie prawidłowej techniki nordic
walking wśród dzieci ze szkół podstawowych, gimnazjów i młodzieży licealnej w ramach
zajęć z wychowania fizycznego a także wśród tancerzy Zespołu Pieśni i Tańca <ŚLĄSK>.
Dodatkowo projekt był realizowany we wszystkich województwach dla różnych grup
społecznych, środowiskowych w różnych porach roku.
Ze względu na szerokie rozpowszechnienie nordic walking w roku obecnym 2016 aktu-
alnie jest realizowany program, który polega na przeprowadzeniu (…) Aktywnych Stref Nor-
dic Walking (aktywnych ruchowo warsztatów z zakresu prawidłowej techniki nordic walking
oraz nowoczesnych form ruchu Power walking i Adua nordic walking z profesjonalnym
sprzętem i wykwalifikowaną kadrą instruktorów i trenerów nordic walking)6. Nie ma wyzna-
czonych obszarów działania, gdyż zakłada on, że nordic walking jest korzyścią dla każdego
niezależnie od cech społeczno – demograficznych.
Przedstawione projekty łączy to, iż mają wymiar ogólnopolski. Jednakże nie są to jedyne
inicjatywy, które podejmowanie w ramach upowszechniania nordic walking. Szczególnie
władze średnich i dużych miast, dostrzegając potrzebę aktywizacji społeczeństwa opierającej
się na kształtowaniu kultury fizycznej, organizatorami takich spotkań. Przykładem może
być Kraków, Legnica czy całe województwo łódzkie. W pierwszej z wymienionych
miejscowości w 2016 roku były realizowane zajęcia pod hasłem na <Krakowskich Ścieżkach
Nordic Walking>7. Był to miejski program sportowy realizowany przez Gminę Miejską Kra-
ków Wydział Sportu przy współpracy z Międzyszkolnym rodkiem Sportowym Kraków
<Zachód>. W Legnicy, jako jednego z pięciu miast Zagłębia Miedziowego prowadzone
5 http://www.psnw.pl/cel_i_zalozenia,1240.html [06.11.2016 r.]
6 http://www.psnw.pl/cel_i_zalozenia,1254.html [06.11.2016 r.]
7
http://krakow.pl/aktualnosci/199652,202,komunikat,bezplatne_zajecia_na_krakowskich_sciezkach_nordic_wal
king.html [06.11.2016 r.]
643
są aktualnie zajęcia z nordic walking obejmujące cykl treningowy od października do grudnia
2016 roku8.
W tej jesiennej edycji zajęć sportowo rekreacyjnych organizowanej w ramach progra-
mu społecznej odpowiedzialności EKO-Zdrowie biorą udział jeszcze miasta takie jak:
Głogów, Chojnów, Lubin i Złotoryja. Propozycja jest jednak skierowana do osób powyżej
40 roku życia.
W tym roku również w ramach programu <Łódzkie ma Pomysł na Zdrowie>9 w ośmiu
miastach tego województwa były organizowane zarówno zajęcia praktyczne, jak i informa-
cyjne z nordic walking. Zajęcia w lipcu i sierpniu były prowadzone przez Edukacyjne
Centrum Integracji Międzypokoleniowej HIPOKAMP w Łodzi dla każdego, kto wcześniej
zarejestrował się potwierdzając tym samym chęć uczestnictwa.
Podsumowanie
Brak kreatywności czy brak rozwoju nie są cechami współczesności. To poszukiwanie
możliwości zmian, innowacyjność stwarzają podstawę do dalszego działania. Kolejne zatem
perspektywy rozwoju są ukierunkowane na pełniejsze wykorzystywanie przestrzeni miejskich
w zakresie codziennej aktywności fizycznej. Również tereny wcześniej nieodstępne, takie jak
wały przeciwpowodziowe stają się miejscem wypoczynku. Są to kolejne obszary otwarte dla
mieszkańców. Należy jednak mieć na uwadze, iż podejmowane w tym względzie działania
długofalowe i efekty adaptacji tych terenów rozłożone w czasie. W badaniach
mieszkańców Wrocławia w zakresie wykorzystania terenów nadrzecznych w mieście
przeprowadzonych w 2014 roku10 wskazane zostało jeszcze niedostateczne wykorzystanie
tych przestrzeni dla popularyzacji nordic walking. Spośród 615 respondentów zróżnicowa-
nych pod względem cech społeczno demograficznych jedynie 33 osoby (5,4% badanych)
wskazały na nordic walking jako najchętniej podejmowaną aktywność fizyczną na terenach
nadrzecznych. Najczęściej były tutaj jednak wskazywane takie odpowiedzi jak: jazda na
rowerze (41,6% respondentów), bieganie (19,3% badanych) czy pływanie po rzece (19,3%
badanych).
Drugim kierunkiem zmian dostrzeganym w miastach, obok odnajdywania przestrzeni
dla nordic walking, jest popularyzowanie nowych form aktywności fizycznych. Nordic
8 http://24legnica.pl/bezplatne-ekcje-plywania-i-zajecia-nordic-walking/ [06.11.2016 r.]
9 http://www.zdrowie.lodzkie.pl/en/aktualnosci/wydarzenia/ruszyl-projekt-„lodzkie-ma-pomysl-na-zdrowie-
ruszaj-sie-dla-zdrowia”-0 [06.11.2016 r.]
10 Skrzypczyk T. (2014) Funkcje turystyczne i rekreacyjne miejskich terenów nadrzecznych na przykładzie miasta
Wrocław, praca doktorska, Akademia Wychowania Fizycznego we Wrocławiu, Wrocław.
644
walking został zapoczątkowany jako program treningowy dla narciarzy biegowych i coraz
częściej, niezależnie od pory roku, jako sport dla każdego ukazywany jest skiking przypomi-
nający jeszcze bardziej technikę narciarstwa biegowego. Stanowi on połączenie biegania,
narciarstwa biegowego, łyżwiarstwa rolkowego i nordic walking. Jest dyscypliną dostępną dla
każdego niezależnie od wieku czy płci. Jak każda aktywność fizyczna poprawia wydolność
ogólną organizmu, ale również zwiększa poczucie równowagi. Naprzemienna praca kończyn
górnych i dolnych wpływa również na harmonijny rozwój sylwetki, dodatkowo nie obciąża
stawów. Podobnie jak nordic walking nie wymaga specjalnie przygotowanych tras dozwo-
lona jest zarówno na szutrowych, leśnych drogach, nieutwardzonych nawierzchniach,
jak i asfalcie oraz ścieżkach rowerowych.
Podsumowując należałoby w kolejnej fazie badań dokonać rozpoznania czy nordic
walking jest tylko podstawą do rozwoju innych form aktywności fizycznych i czy zyskują one
również wysokie zainteresowanie zarówno ze strony uczestników, jak i władz miejskich,
gminnych czy samorządowych. Należałoby również dokonać diagnozy analizy statystycznej
uczestników zajęć z nordic walking czy nadal ma ona tendencję wzrostową,
czy zainteresowanie to jest stałe.
W opinii autorów opracowania zarówno przedstawione projekty, jak i programy
aktywizujące społeczeństwo to inicjatywy, które zasługują na uznanie. Zgodnie z intencją ich
pomysłodawców mają one służyć realizacji dwóch głównych założeń, jakimi są:
popularyzacja nordic walking w Polsce oraz aktywizacja społeczeństwa opierająca się
na kształtowaniu kultury fizycznej. Należy zauważyć, że mogą one w niedługim czasie stać
się podstawą do coraz powszechniejszego powstawania ścieżek i szlaków dedykowanych
specjalnie dla uczestników nordic walking (na kształt ścieżek dla biegaczy). Aktywizacja spo-
łeczeństwa w obszarze kultury fizycznej otwiera również możliwości wprowadzania innowa-
cyjnych form spędzania czasu wolnego, co zostało wskazane w dyskusji, a także rozbudza
nowe i szerokie potrzeby w tym obszarze życia człowieka.
Na podstawie dokonanego przeglądu piśmiennictwa wysunięto następujące wnioski:
1. Programy i projekty realizowane długofalowo, zapewniające bezpłatne uczestnictwo,
zawierające zarówno część praktyczną, jak i merytoryczną są skutecznym narzędziem
popularyzacji nowych form aktywności fizycznej.
2. Ze względu na coraz większe zainteresowanie aktywnością fizyczną, niezależnie
od cech społeczno–demograficznych uczestników, należy bez zbytecznego spowal-
niania wprowadzać kolejne, innowacyjne formy spędzania czasu wolnego antycypując
oczekiwania społeczeństwa w tym obszarze.
645
Bibliografia
Antosiewicz E., (2014), Wpływ treningu nordic walking na jakość życia pacjentów kardiologicznych
uzdrowiska Eskulap w Rymanowie-Zdroju, [w:] G. Godlewski, A. Bodasińska, (red.), Nordic walking
w teorii i praktyce, AWF Warszawa, Filia w Białej Podlaskiej, Wydział Turystyki i Zdrowia, Biała
Podlaska, s. 133142.
Church T. S., Earnest C.P., Morss G.M., (2002), Field Testing of Physiological Responses Associated
With Nordic Walking, „Research Quarterly for Exercise & Sport”, 73 (3).
Fąk T., Jarecka P., (2014), Nordic Walking jako forma aktywności fizyczno-zdrowotnej w opinii
uczestników zajęć, [w:] W. Siwiński, R.D. Tauber, E. Mucha-Szajek E., (red.), Teoria i praktyka w
dziedzinie hotelarstwa, żywienia, turystyki i rekreacji, WSHiG, Poznań, s. 61.
Gaworska M., Leś A., Nordic walking marsz po zdrowie, Europejskie Stowarzyszenie Promocji
Atywności Ruchowej 50+, Polska Federacja Nordic Walking CZĘŚĆ I 27, s. 13.
Kocur P., Wilk M., (2006), Nordic Walking nowa forma ćwiczeń w rehabilitacji, Reh Med 10
(2).Ossowski Z., Litwiniuk A., (2014), Nordic Walking jako forma aktywności fizycznej, rekreacyjnej i
sportowej, [w:] G. Godlewski, A. Bodasińska (red.), Nordic walking w teoriii praktyce, AWF War-
szawa, Filia w Białej Podlaskiej, Wydział Turystyki i Zdrowia, Biała Podlaska, s. 6-12.
Podręcznik nordic walking dla kandydatów na instruktorów Nordic Walking, (2013), Polska Federacja
Nordic Walking, Rzeszów, s. 7.
Przyszlak A., (2014), Nordic Walking Park (NWP) jako wzorzec tras do uprawiania Nordic Walking
w Polsce, [w:] G. Godlewski, A. Bodasińska, (red.), Nordic walking w teorii i praktyce, AWF War-
szawa, Filia w Białej Podlaskiej, Wydział Turystyki i Zdrowia, Biała Podlaska.
Rut P., (2012), Nordic Walking Park Podkarpacie Centrum współpraca lokalnych grup działania
jako unijny sposób ożywienia turystyki i rekreacji na szczeblu gminnym, [w:] B. Sawicki, A. Nizioł,
M. Obodyński (red.), Rola organizacji pozarządowych w rozwoju i promocji turystyki, UR, Rzeszów.
Skrzypczyk T., (2014) Funkcje turystyczne i rekreacyjne miejskich terenów nadrzecznych na przykła-
dzie miasta Wrocław, praca doktorska, Akademia Wychowania Fizycznego we Wrocławiu, Wrocław.
Źródła internetowe:
http://50plus.gov.pl
http://aktywni50plus.com.pl
http://idepozdrowie.pl/aktualnosci,a.html
http://chodzmyprawidlowo.pl/o-projekcie,1000.html
http://www.psnw.pl/cel_i_zalozenia,1240.html
http://www.psnw.pl/cel_i_zalozenia,1254.html
http://krakow.pl/aktualnosci/199652,202,komunikat,bezplatne_zajecia_na_krakowskich_sciezkach_no
rdic_walking.html
http://24legnica.pl/bezplatne-ekcje-plywania-i-zajecia-nordic-walking/
http://www.zdrowie.lodzkie.pl/en/aktualnosci/wydarzenia/ruszyl-projekt-„lodzkie-ma-pomysl-na-
zdrowie-ruszaj-sie-dla-zdrowia”-0
ResearchGate has not been able to resolve any citations for this publication.
Article
Nordic Walking (NW) has become a popular form of physical activity. NW is a form of outdoor physical activity based on marching with use of poles adapted from cross-country skiing. The main goal of using the poles is to involve muscles, which are not used during normal walking. This enables performing high intensity exercises with a relatively low level of perceived exertion. The history, methodology and technique of Nordic Walking were presented in this paper. Moreover, possible role of Nordic Walking in physical rehabilitation, in particular in early cardiac rehabilitation, was discussed. This paper is based on the available data from the literature and on our own experience concerning the application of Nordic Walking in rehabilitation of patients early after a myocardial infarction. This study was performed in patients admitted to the Centre of Cardiac Rehabilitation in Kiekrz. NW is added as an additional training to standard rehabilitation program comprising ergometer endurance training and calisthenics. The literature review focused mainly on the usefulness of Nordic Walking in rehabilitation of various groups of patients, such as the elderly, patients with pain, and patients with neurological or cardiovascular disorders. The available evidence suggests that Nordic Walking is a natural and safe, yet intensive, form of physical activity that can be widely used in physical rehabilitation.
Article
This study compared the physiological responses (oxygen consumption and energy expenditure) of Nordic Walking to regular walking under field-testing conditions. Eleven women (M age = 27.1 years, SD = 6.4) and 11 men (M age = 33.8 years, SD = 9.0) walked 1,600 m with and without walking poles on a level, 200-m track. For women, Nordic Walking resulted in increased oxygen consumption (M = 14.9 ml x kg(-1) x min(-1), SD = 3.2 vs. M = 1 7.9 ml x kg(-1) min(-1), SD = 3.5; p < .001), caloric expenditure (M = 4.6 kcal x min(-1), SD = 1.2 vs. M = 5.4 kcal x min(-1), SD = 1.2; p < .001), and heart rate (M = 113.7 bpm, SD = 12.0 vs. M = 118.7 bpm, SD = 14.8; p < .05) compared to regular walking. For men, Nordic Walking resulted in increased oxygen consumption (M = 12.8 ml x kg(-1) min(-1), SD = 1.8 vs. M = 15.5, SD =3.4 ml x kg(-1) min(-1); p < .01), caloric expenditure (M = 5.7 kcal x min(-1), SD = 1.3 vs. M = 6.9 kcal x min(-1), SD = 1.8; p < .001), and heart rate (M = 101.6 bpm, SD = 12.0 bpm vs. M = 109.8 bpm, SD = 14.7; p < .01) compared to regular walking. Nordic Walking, examined in the field, results in a significant increase in oxygen use and caloric expenditure compared to regular walking, without significantly increasing perceived exertion.
Nordic walking marsz po zdrowie, Europejskie Stowarzyszenie Promocji Atywności Ruchowej 50+, Polska Federacja Nordic Walking CZĘŚĆ I 27
  • M Gaworska
  • A Leś
Gaworska M., Leś A., Nordic walking marsz po zdrowie, Europejskie Stowarzyszenie Promocji Atywności Ruchowej 50+, Polska Federacja Nordic Walking CZĘŚĆ I 27, s. 13.
Nordic Walking jako forma aktywności fizycznej, rekreacyjnej i sportowej
  • Z Ossowski
  • A Litwiniuk
Ossowski Z., Litwiniuk A., (2014), Nordic Walking jako forma aktywności fizycznej, rekreacyjnej i sportowej, [w:] G. Godlewski, A. Bodasińska (red.), Nordic walking w teoriii praktyce, AWF Warszawa, Filia w Białej Podlaskiej, Wydział Turystyki i Zdrowia, Biała Podlaska, s. 6-12.
Nordic walking w teorii i praktyce, AWF Warszawa, Filia w Białej Podlaskiej, Wydział Turystyki i Zdrowia
  • A Przyszlak
  • A Godlewski
  • Bodasińska
Przyszlak A., (2014), Nordic Walking Park (NWP) jako wzorzec tras do uprawiania Nordic Walking w Polsce, [w:] G. Godlewski, A. Bodasińska, (red.), Nordic walking w teorii i praktyce, AWF Warszawa, Filia w Białej Podlaskiej, Wydział Turystyki i Zdrowia, Biała Podlaska.
Nordic Walking Park Podkarpacie Centrum -współpraca lokalnych grup działania jako unijny sposób ożywienia turystyki i rekreacji na szczeblu gminnym
  • P Rut
Rut P., (2012), Nordic Walking Park Podkarpacie Centrum -współpraca lokalnych grup działania jako unijny sposób ożywienia turystyki i rekreacji na szczeblu gminnym, [w:] B. Sawicki, A. Nizioł, M. Obodyński (red.), Rola organizacji pozarządowych w rozwoju i promocji turystyki, UR, Rzeszów.
Funkcje turystyczne i rekreacyjne miejskich terenów nadrzecznych na przykładzie miasta Wrocław, praca doktorska
  • T Skrzypczyk
Skrzypczyk T., (2014) Funkcje turystyczne i rekreacyjne miejskich terenów nadrzecznych na przykładzie miasta Wrocław, praca doktorska, Akademia Wychowania Fizycznego we Wrocławiu, Wrocław. Źródła internetowe: http://50plus.gov.pl http://aktywni50plus.com.pl http://idepozdrowie.pl/aktualnosci,a.html http://chodzmyprawidlowo.pl/o-projekcie,1000.html http://www.psnw.pl/cel_i_zalozenia,1240.html http://www.psnw.pl/cel_i_zalozenia,1254.html