Project

Netherlands Open Government Action Plan

Goal: Caroline Raat is the Independent Researcher for Open Government Partnership since 2015

Date: 1 September 2015

Updates
0 new
1
Recommendations
0 new
0
Followers
0 new
0
Reads
0 new
18

Project log

Caroline Raat
added a research item
Caroline Raat - Open Government Partnership (OGP); bijna niemand heeft ervan gehoord, hoewel Nederland sinds 2011 lid is. Het is een wereldwijde organisatie gericht op transparantie, burgerparticipatie en nieuwe technologie. Landen kunnen lid worden als zij de aspiraties van OGP onderschrijven. Met dat doel stellen zij vervolgens tweejaarlijks actieplannen op. Het Independent Reporting Mechanism (IRM) van OGP onderzoekt of die daadwerkelijk worden uitgevoerd. Het eindrapport van IRM over het eerste Nederlandse actieplan, uitgebracht in april 2016, was niet positief. Belangrijker is wat er niet in het rapport stond. Namelijk dat het Actieplan niet leeft, niet bij de bevolking, maar ook niet bij bestuurders en ambtenaren. En dat terwijl we rustig kunnen zeggen dat open overheid actueel is. Open Overheid valt onder het Ministerie van BZK. Het eerste Actieplan Open Overheid bevatte 18 actiepunten, waaronder open data. Financiële open data van lagere overheden zijn in de planperiode door het CBS gepubliceerd. Ook de Watercoalitie, een online community over duurzaam watergebruik waarin ook waterschappen deelnemen, stond op het programma. Een ander actiepunt was 'Prettig Contact met Wobverzoeken'. In het eindrapport staat dat de actiepunten niet concreet genoeg waren. IRM constateerde wel dat in de zijlijn, buiten de actiepunten om, veel gebeurde. Zo is het Leer-en Expertisecentrum Open Overheid opgezet. Diverse maatschappelijke organisaties richtten in 2015 een Coalitie Open Overheid op om als kritische gesprekspartner te fungeren. Om dat IRM echter uitgaat van een strikte meetmethode zijn de resultaten op de actiepunten: 3 afgerond, 4 aanzienlijk afgerond, 7 beperkt en 4 niet gestart. Niet best dus. Is dat erg? Ik denk dat het minder zwart-wit is dan het lijkt. Het ministerie heeft van het eerste actieplan geleerd door in het nieuwe Actieplan duidelijker doelen te stellen. Op die manier zullen de scores waarschijnlijk verbeteren. Dat is echter ook de valkuil: als je streeft naar een ideaal-Open Overheid met hoofdletters-dan moet je proberen het nét-niet haalbare te bereiken om verandering te bewerkstelligen. Verder bevat het nieuw plan meer 'laaghangend fruit'. Een voorbeeld daarvan is de jaarlijkse "Stuiveling open data award voor publieke of private partijen die op een innovatieve manier open data inzetten voor maatschappelijke vraagstukken." De 'best practices' die komen bovendrijven zullen vervolgens door het Leer-en Expertisecentrum worden "uitgelicht". Het uitreiken van een prijs als doel is meetbaar en haalbaar, en het past dus in het streven van de overheid naar een realistisch actieplan. Maar wat is de impact van zo'n prijs voor de burger? Weet die hiervan? Zijn er geen activiteiten die ervoor zorgen dat Open Overheid niet een feestje voor een groepje functionarissen blijft die al bezig was met dit onderwerp? De vraag blijft hoe het kan dat de samenleving Open Overheid en de actieplannen niet kent? Omdat Nederland al zo veel beleidsprojecten heeft? Omdat de taal van het actieplan bureaucratisch is? Of omdat open data alleen niet genoeg is? Aan data zonder uitleg hebben veel burgers-waaronder democratische vertegenwoordigers-immers niets. Het is de vraag hoe deze onbekendheid verholpen kan worden, en daarop heeft niemand een kant-en-klaar antwoord. Wel kunnen gedurfder middelen worden ingezet. Waarom geen Open Overheid App? Waarom geen burgerparticipatie bij ongemakkelijke thema's als de opvang van asielzoekers? Open Overheid moet meer zijn dan een 'beleidsding'. Wie weet kunnen waterschappen, met hun traditie van polderen en samenwerken, met een goed idee komen! Caroline Raat is de Nederlandse IRM-onderzoeker voor OGP
Caroline Raat
added a research item
Tussentijdse rapportage over Actieplan Open Overheid 2016-2018
Caroline Raat
added a research item
Dit rapport is in december 2018 voor het laatst herzien.
Caroline Raat
added an update
In Augusts 2017, an online survey was held on the Netherlands "Actieplan Open Overheid", as a part of the yearly assessment by Open Government Partnership. It was held in Dutch only.
 
Caroline Raat
added a research item
Elke burger in Nederland heeft recht op toegang tot de onafhankelijke rechter. Dat staat in mensenrechtenverdragen en in onze Grondwet. Het is een van de pijlers van onze rechtsstaat. Dat lijkt dus goed geborgd: de burger kan altijd beroep instellen, ook als hij tegen de overheid procedeert in het bestuursrecht. Helaas is die toegang tot de rechter op papier wel geregeld, maar in de praktijk een illusie. Want niet de rechter, maar soms onvoldoende geschoolde en onervaren rechtbankmedewerkers bepalen vaak de procedure, inclusief de uitspraak. In deze bijdrage leg ik uit hoe de rechtsstaat en de bescherming van de burger tegen de overheid in het bestuursrecht ‘verrommelt’.
Caroline Raat
added a project goal
Caroline Raat is the Independent Researcher for Open Government Partnership since 2015